Cách chuẩn bị phỏng vấn xin việc: từng bước từ một tuần trước đến sau buổi phỏng vấn
Để chuẩn bị phỏng vấn xin việc, hãy dành tuần trước đó để tìm hiểu công ty, đối chiếu JD với kinh nghiệm của mình, chuẩn bị các câu hỏi thường gặp và tập trả lời thành tiếng; ngày hôm trước thì kiểm tra đường đi, trang phục hoặc thiết bị nếu phỏng vấn online, và chuẩn bị vài câu hỏi để hỏi lại nhà tuyển dụng.
Để chuẩn bị phỏng vấn xin việc, hãy dành tuần trước đó để tìm hiểu công ty, đối chiếu tin tuyển dụng (JD) với kinh nghiệm của mình, chuẩn bị các câu hỏi thường gặp và tập trả lời thành tiếng. Ngày hôm trước, hãy kiểm tra đường đi, trang phục hoặc thiết bị nếu phỏng vấn online, và chuẩn bị vài câu hỏi để hỏi lại nhà tuyển dụng. Sau buổi phỏng vấn, ghi lại những gì đã diễn ra để lần sau làm tốt hơn.
Một tuần trước phỏng vấn nên làm gì?
Bước 1: Tìm hiểu kỹ về công ty
Mục tiêu không phải là học thuộc thông tin công ty, mà là có đủ chất liệu để trả lời câu "Vì sao bạn muốn làm việc ở đây?". Hãy xem:
- Website công ty: lĩnh vực kinh doanh, sản phẩm hoặc dịch vụ chính, khách hàng là ai
- Fanpage và trang tuyển dụng của công ty: văn hóa, hoạt động nội bộ, cách họ giới thiệu về mình
- Tin tức gần đây: dự án mới, mở rộng thị trường, thay đổi tổ chức
- Trải nghiệm thực tế: nếu công ty có sản phẩm bạn dùng được, hãy dùng thử và ghi lại nhận xét của mình
Điểm cuối cùng rất có giá trị. Một nhận xét kiểu "Em đã dùng thử ứng dụng một tuần và thấy bước thanh toán còn hơi rườm rà" cho thấy bạn quan tâm thật, thuyết phục hơn nhiều so với câu chép lại từ trang giới thiệu.
Bước 2: Đối chiếu JD với kinh nghiệm của bạn
Lấy JD ra, tách phần "Mô tả công việc" và "Yêu cầu ứng viên" thành từng dòng. Bên cạnh mỗi dòng, ghi một trải nghiệm của bạn chứng minh được yêu cầu đó. Ví dụ, yêu cầu "Có khả năng phân tích số liệu" có thể đi kèm "Làm báo cáo doanh số hằng tuần cho cửa hàng khi làm part-time".
Hãy kể mỗi trải nghiệm theo trình tự tình huống, nhiệm vụ, hành động, kết quả (mô hình STAR) để dễ dùng lại cho nhiều câu hỏi khác nhau. Những dòng không tìm được trải nghiệm tương ứng chính là chỗ bạn dễ bị hỏi khó nhất. Với những chỗ đó, hãy chuẩn bị câu trả lời trung thực kiểu "Em chưa có kinh nghiệm thực tế ở mảng này, nhưng em đã…".
Cần chuẩn bị những câu hỏi phỏng vấn nào?
Bắt đầu với những câu gần như buổi phỏng vấn nào cũng có:
- Giới thiệu bản thân (xem cách giới thiệu bản thân khi phỏng vấn)
- Vì sao bạn ứng tuyển vị trí này, vì sao chọn công ty này
- Điểm mạnh và điểm yếu của bạn
- Kể về một khó khăn bạn từng gặp và cách bạn xử lý
- Bạn làm gì khi có mâu thuẫn trong nhóm
- Định hướng của bạn trong 3 đến 5 năm tới
- Vì sao bạn nghỉ việc ở công ty cũ (nếu đã đi làm)
- Mức lương mong muốn
Với câu về lý do nghỉ việc, hãy tập trung vào điều bạn muốn hướng tới thay vì phàn nàn về công ty cũ. Với câu về lương, hãy tìm hiểu trước mặt bằng chung của vị trí, xác định bạn đang nói lương gross hay net, và đưa ra một khoảng hợp lý.
Ở nhiều công ty, quy trình thường có vòng HR trước rồi mới đến vòng chuyên môn với trưởng nhóm hoặc quản lý trực tiếp. Mỗi vòng chú ý đến những điều khác nhau, xem thêm phỏng vấn HR và phỏng vấn chuyên môn khác nhau thế nào để chuẩn bị đúng trọng tâm. Nếu vị trí có bài test hoặc case study, hãy hỏi HR trước về hình thức và thời gian làm bài.
Tập trả lời phỏng vấn như thế nào cho hiệu quả?
Câu trả lời trong đầu và câu trả lời nói ra là hai thứ rất khác nhau. Viết trên giấy thì gọn gàng, nhưng nói thành tiếng thì thường dài hơn, lộn xộn hơn và lặp ý nhiều hơn.
- Bấm giờ cho từng câu trả lời. Phần giới thiệu bản thân khoảng 60 đến 90 giây, các câu khác từ một đến hai phút.
- Ghi âm hoặc quay video. Bạn sẽ thấy ngay các từ đệm như "thì", "kiểu", "à", giọng nhỏ dần ở cuối câu, hoặc ánh mắt nhìn đi chỗ khác.
- Nhờ người hỏi vặn. Nhờ bạn bè hoặc người thân hỏi thêm kiểu "Cụ thể bạn đã làm gì?", "Kết quả ra sao?" để quen với câu hỏi đào sâu.
- Đừng học thuộc lòng. Mỗi lần trả lời, câu chữ có thể hơi khác nhau, miễn là ý chính giữ nguyên. Như vậy bạn sẽ nói tự nhiên hơn.
Ngày hôm trước phỏng vấn cần kiểm tra những gì?
Ngày hôm trước không phải lúc học thêm điều mới, mà là lúc tránh những sai sót không đáng có.
Nếu phỏng vấn trực tiếp
- Xem lại địa chỉ, tầng, tòa nhà trong email mời phỏng vấn; tính thời gian di chuyển, cả thời gian gửi xe và chờ thang máy, để đến sớm 10 đến 15 phút
- Chuẩn bị CV bản in, giấy tờ tùy thân và portfolio nếu có
- Chọn trang phục lịch sự, phù hợp với ngành: công sở cho ngân hàng, kế toán; có thể thoải mái hơn ở công ty công nghệ hoặc agency
- Lưu số điện thoại người liên hệ trong trường hợp bị trễ
Nếu phỏng vấn online
- Cài sẵn phần mềm họp được chỉ định và thử vào đường link trước
- Đặt camera ngang tầm mắt, ngồi ở chỗ có ánh sáng chiếu vào mặt, phía sau gọn gàng
- Thử tai nghe và micro bằng cách ghi âm một đoạn ngắn
- Tắt thông báo, sạc đầy máy, chuẩn bị 4G dự phòng phòng khi wifi chập chờn
- Kiểm tra tên hiển thị của bạn trên phần mềm họp
Cuối cùng, hãy ngủ đủ giấc. Một cái đầu tỉnh táo giúp bạn nhiều hơn cả đêm thức khuya ôn bài.
Cuối buổi phỏng vấn nên hỏi lại nhà tuyển dụng câu gì?
Khi được hỏi "Bạn có câu hỏi nào cho chúng tôi không?", trả lời "Dạ không ạ" dễ khiến bạn có vẻ ít quan tâm. Hãy chuẩn bị hai ba câu và bỏ những câu đã được giải đáp trong buổi phỏng vấn.
- "Trong ba tháng đầu, anh chị kỳ vọng người ở vị trí này làm được những gì?"
- "Nhóm hiện tại gồm bao nhiêu người và phối hợp với nhau như thế nào?"
- "Những người làm tốt vị trí này thường có điểm chung gì?"
- "Các bước tiếp theo của quy trình tuyển dụng là gì ạ?"
Những câu về phúc lợi chi tiết hay thời gian thử việc có thể để đến khi HR trao đổi về offer, trừ khi họ chủ động nhắc đến.
Sau buổi phỏng vấn cần làm gì?
Ngay khi kết thúc, lúc còn nhớ rõ, hãy ghi lại:
- Tất cả các câu đã được hỏi, đánh dấu những câu bạn trả lời chưa tốt
- Câu trả lời tốt hơn cho những câu đó, ghi dưới dạng ý chính
- Phần nào người phỏng vấn tỏ ra quan tâm, phần nào phản ứng nhạt
- Thời gian dự kiến có kết quả
Trong ngày hoặc sáng hôm sau, bạn có thể gửi một email cảm ơn ngắn đến HR hoặc người phỏng vấn, nhắc lại một điểm trong buổi trao đổi và sự quan tâm của bạn với vị trí. Đây không phải bắt buộc ở mọi công ty, nhưng là một điểm cộng nhỏ. Những ghi chép này sẽ là tài liệu chuẩn bị tốt nhất cho buổi phỏng vấn tiếp theo.
Nếu bạn khó tự tập với những câu hỏi đào sâu, xem thêm hướng dẫn phỏng vấn thử với AI để luyện bằng giọng nói.
Câu hỏi thường gặp
Nên bắt đầu chuẩn bị phỏng vấn trước bao lâu?
Lý tưởng nhất là bắt đầu ngay khi nhận được lịch hẹn phỏng vấn. Ít nhất ba đến năm ngày trước buổi phỏng vấn, bạn nên trả lời được các câu hỏi chính bằng lời nói chứ không chỉ trên giấy. Ngày cuối cùng dành để rà soát và nghỉ ngơi.
Khi được hỏi mức lương mong muốn thì trả lời thế nào?
Hãy tìm hiểu trước mức lương phổ biến cho vị trí và số năm kinh nghiệm tương tự, rồi đưa ra một khoảng thay vì một con số cố định. Bạn có thể nói rõ đó là lương gross hay net và cho biết mình sẵn sàng trao đổi thêm khi hiểu rõ hơn về công việc.
Phỏng vấn ở công ty nước ngoài có cần chuẩn bị tiếng Anh không?
Thường là có. Nhiều công ty đa quốc gia có ít nhất một phần phỏng vấn bằng tiếng Anh, đặc biệt ở vòng với quản lý. Hãy chuẩn bị phần giới thiệu bản thân và hai ba câu chuyện kinh nghiệm chính bằng tiếng Anh, và tập nói thành tiếng.
Bao lâu sau phỏng vấn thì có kết quả?
Tùy công ty và vị trí, nên cách chắc chắn nhất là hỏi ngay cuối buổi: "Khi nào em có thể nhận được phản hồi ạ?". Nếu quá thời hạn đó mà chưa có tin, bạn có thể gửi một email ngắn, lịch sự để hỏi lại HR.
Có nên mang theo CV bản in khi phỏng vấn trực tiếp không?
Nên mang một hai bản in. Người phỏng vấn có thể chưa in sẵn, và bạn cũng có thể dùng nó để nhìn lại mốc thời gian khi được hỏi chi tiết.